BAZA
DRZEWORYTÓW

Baza Danych

00001511
materiał (podłoża): papier
technika: drzeworyt wzdłużny
tech. zdobnicza: kolorowanie
wymiary: 36 x 27 cm
miejsce powstania: Warszawa
datowanie klocka drzeworytniczego: 1746-1755 datowanie odbitki drzeworytniczej: 1921
opis: Centralnie ukazana św. Barbara we wzorzystej sukni i bordowo-fioletowym płaszczu, z palmą i mieczem - atrybutami męczeńskiej śmierci. Głowa zwieńczona koroną, otoczona nimbem. Twarz z konwencjonalnym uśmiechem. U stóp świętej leży mężczyzna (Dioskuros) ukazany z obfitym zarostem, w strojnych szatach i kapeluszu na głowie. W ręce trzyma sztylet. W prawym górnym rogu, na obłoku anioł,podający św. Barbarze kielich z hostią. Na drugi planie po lewej wieża, po prawej kościół. Wzdłuż dolnej krawędzi odbitki napis. Drzeworyt ręcznie kolorowany akwarelą żółtą, fioletową, bordową, ciemnozieloną, niebieską, popielatą i jasnoróżową.Na rewersie odciśnięta pieczęć z cyfrą "8".
motyw ikonograficzny: anioł , Dioskuros , gałązka palmy , hostia , kielich mszalny , korona , męczennica , miecz , święta Barbara , wieża
stan zachowania: dobry
napisy i znaki: :O:BRAZSBARBARY: , (wzdłuż dolnej krawędzi) IHS , (w prawym górnym rogu)
numer inwentarza: Biblioteka Główna ASP, Nr inw. 1544, sygn. E 26 (8)
uwagi: Odbitka jest jedną ze zbioru opublikowanego przez Zygmunta Łazarskiego w "Tece drzeworytów ludowych dawnych" w 1921 roku. W tece znalazło się 66 grafik odbitych ręcznie w drukarni Władysława Łazarskiego, z klocków pochodzących z Płazowa (obecnie pow. lubaczowski) i ze Żmudzi na Litwie, datowanych przez Jerzego Kieszkowskiego na drugą poł. XVIII i poł. XIX w. Część odbitek była ręcznie kolorowana. Nakład liczył 62 numerowane egzemplarze. Wydawnictwo stało się podstawowym źródłem wiedzy na temat polskiego drzeworytu ludowego. Teka Łazarskiego przyczyniła się do wzrostu zainteresowania problemami sztuki ludowej, korzystał z niej m. in. Władysław Skoczylas przy tworzeniu w 1934 roku pracy " Drzeworyt ludowy w Polsce". Klocek drzeworytniczy z którego wykonano odbitkę, pochodził z terenu Żmudzi. J.Kieszkowski datował go na połowę XVIII wieku. Nieznanego autora tego klocka określał mianem "Mistrz św. Heleny", któremu przypiywał autorstwo kilku innych drzeworytów zamieszczonych w Tece . Klocek z którego odbito drzeworyt, zaginął w czasie II wojny w Warszawie. W Tece zachowanej w zbiorach ASP znajdują się 2 identyczne drzeworyty, o takiej samej kolorystyce, oznaczone tą samą pieczęcią "8". Drzeworyt przedstawia św. Barbarę. Wg hagiografów żyła w IV wieku, zmarła jako męczennica; za przyjęcie chrztu była więziona przez ojca o imieniu Dioskuros w wieży, a następnie ścięta. Św. Barbara czczona jest jako patronka dobrej śmierci, orędowniczka w czasie burz i pożarów, epidemii dżumy. Jest opiekunką wielu zawodów, między innymi dzwonników, flisaków, kowali, ludwisarzy, górników. W sztuce ludowej przedstawiana jest najczęściej z atrybutami nawiązującymi do jej męczeńskiej śmierci: wieżą, mieczem, palmą i kielichem z hostią.
fotografia: Holnicki-Szulc, Wojciech , 2016
obiekty związane:
5000001505 teka grafik Teka Łazarskiego w Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie
opracowanie dokumentu: Skoczeń-Marchewka, Beata, 2020.11.13,
instytucja: Muzeum Etnograficzne im. Seweryna Udzieli w Krakowie
.
.
Moja galeria / Loguj
Login
Hasło
Midas Browser
Powered by Midas Browser ©