BAZA
DRZEWORYTÓW

Baza Danych

00001564

Święty Mikołaj

warianty tytułu: Święty Mikołaj Cudotwórca

odbitka graficzna z klocka drzeworytniczego dwustronnego

materiał (podłoża): papier
technika: drzeworyt wzdłużny
wymiary: 30,7 x 20,3 cm
miejsce powstania: Warszawa
datowanie klocka drzeworytniczego: 1836 datowanie odbitki graficznej: 1921
opis: Święty Mikołaj przedstawiony w stroju liturgicznym biskupa obrządku wschodniego. Prawą rękę wznosi w geście błogosławieństwa, w lewej trzyma pastorał. Jego głowę w mitrze zwieńczonej krzyżem otacza okrągła aureola. W górnych rogach, na obłokach ukazana Pokrowa i Chrystus z księgą. W tle dwie budowle sakralne z wieżami zwieńczonymi krzyżami. W dolnej części kompozycji, po lewej trójka dzieci w cebrzyku, po prawej - klęczący pasterz ze złożonymi rękami i czarny wilk porywający owcę. Wzdłuż dolnej części obramowania biegnie poziomy pas, na którym w dwóch częściach rozmieszczono inskrypcję. Całość otoczona czarną ramką z falistą linią uzupełnioną drobnymi liśćmi. Rewers: pieczęć "53".
motyw ikonograficzny: cerkiew , Chrystus , gest błogosławieństwa , kościół , Matka Boska Pokrowa , mitra , młodzieniec , naczynie , pasterz , pastorał , święty Mikołaj , zwierzę (owca) , zwierzę (wilk)
stan zachowania: dobry
napisy i znaki: O S MIKOŁAYA CUDOSTORCA , (u dołu drzeworytu)
numer inwentarza: Biblioteka Główa ASP, Nr inw. 1544, sygn. E 26 (53)
uwagi: Drzeworyt odbity z klocka pochodzącego z XIX-wiecznego, rodzinnego warsztatu Kostrzyckich w Płazowie, obecnie znajdującego się w zbiorach Muzeum Etnograficznego w Krakowie. Odbitka jest jedną z grafik, które znalazły się w "Tece drzeworytów ludowych dawnych" Zygmunta Łazarskiego wydanej w 1921 roku. W tece znalazło się 66 grafik odbitych ręcznie w drukarni Władysława Łazarskiego, z klocków pochodzących z Płazowa (obecnie pow. lubaczowski) i ze Żmudzi na Litwie, datowanych przez Jerzego Kieszkowskiego na drugą połowę XVIII i pierwszą połowę XIX w. Część odbitek była ręcznie kolorowana. Nakład liczył 62 numerowane egzemplarze. Wydawnictwo stało się podstawowym źródłem wiedzy na temat polskiego drzeworytu ludowego. Teka Łazarskiego przyczyniła się do wzrostu zainteresowania problemami sztuki ludowej, korzystał z niej m. in. Władysław Skoczylas przy tworzeniu w 1934 roku pracy " Drzeworyt ludowy w Polsce". Kult świętego Mikołaja występuje w kościele wschodnim i zachodnim. Święty uważany był za patrona pasterzy, strzegącego bydło przed zarazą i wilkami. Obrazki z jego wizerunkiem zwane "Mikołajkami" naklejano na ściany stajni. Hagiografia świętego Mikołaja ukazuje go jako wybawcę żeglarzy (z kotwicą i okrętem), dobroczyńcę ratującego ubogie panny przed hańbą (trzy złote kule lub pełne trzosy podarowane w posagu) i wybawcę młodzianków zagrożonych śmiercią (dzieci w cebrzyku). W Tece Łazarskiego, przechowywanej w zbiorach ASP w Warszawie znalazły się 2 identyczne odbitki z wizerunkiem św. Mikołaja. Obie oznaczone są na rewersie tym samym nr pieczęci (53). Dodatkowo na jednej odbitce znajduje się odręczny napis: 1905/6.
fotografia: Holnicki-Szulc, Wojciech , 2016
obiekty związane:
5000001505 teka grafik Teka Łazarskiego w Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie
5000000196 klocek drzeworytniczy dwustronny Święty Mikołaj, Święty Onufry
opracowanie dokumentu: Skoczeń-Marchewka, Beata, 2021.01.11,
instytucja: Muzeum Etnograficzne im. Seweryna Udzieli w Krakowie
.
.
Moja galeria / Loguj
Login
Hasło
Midas Browser
Powered by Midas Browser ©