BAZA
DRZEWORYTÓW

Baza Danych

00000490
materiał (podłoża): papier
technika: drzeworyt wzdłużny
wymiary: 27,5 x 15,2 cm
miejsce powstania: Warszawa
datowanie klocka drzeworytniczego: 1801?-1850? datowanie odbitki graficznej: 1921
opis: Matka Boska w 3/4 postaci, z Dzieciątkiem Jezus na lewej ręce i szkaplerzem w prawej dłoni. Na czarnych płatkach szkaplerza widoczne są: monogram Chrystusa i częściowo monogram Maryi. Matka Boska w czarnym płaszczu z ornamentem roślinnym i gwiaździstym, z dużą gwiazdą na prawym ramieniu i podbiciem w deseń ukośnych kresek. Brzegi płaszcza są wykończone lamówką, z dodatkową koronką nad czołem. Suknię zdobią pionowe paski zakomponowane miedzy szlaczkami z białych stylizowanych listków na czarnym tle. Dzieciątko Jezus ma na sobie białą sukienkę w kwiaty spod której wynurza się bosa stopa. Lewą ręką przyciska do piersi księgę, prawą dotyka dłoni Maryi. Na głowach obu postaci widnieją korony zamknięte, zwieńczone krzyżykami i otoczone aureolami - pojedynczą w przypadku Matki Boskiej, podwójną wokół głowy Jezusa. Białe tło widoczne w górnych narożnikach wypełniają stylizowane wici roślinne. U dołu na prostokątnym tle umieszczono w trzech wierszach inskrypcję. Całość kompozycji jest zamknięta czarną ramką z widoczną w jej dolnej części białą literą P, prawdopodobną sygnaturą wykonawcy klocka.
motyw ikonograficzny: aureola , Dzieciątko Jezus , korona , księga , Matka Boska , ornament roślinny , szkaplerz , welon
stan zachowania: dobry
napisy i znaki: P , (w dolnej części obramowania) OBRAZPANIMARYISKALPIERSKEIKTORYIESTPRZ IKRAKOWIENAPIASKU , (u dołu drzeworytu) A , (na szkaplerzu) IHS , (na szkaplerzu)
numer inwentarza: I.11058 BJ
uwagi: Drzeworyt wzorowany na wizerunku Matki Boskiej Piaskowej, zwaną potocznie Panią Krakowa. Obraz namalowany na murze pod koniec XV wieku przez nieznanego artystę znajduje się w kościele oo. karmelitów Na Piasku pod wezwaniem Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny. Otaczany czcią i tłumnie nawiedzany, w 1833 roku został ukoronowany papieskimi koronami. Ikonografia wizerunku nawiązuje zarówno do wspomnianego pierwowzoru, w przypadku którego Maryja trzyma jednak jabłko, a nie szkaplerz, i istniejącego w tym samym kościele obrazu Matki Boskiej Szkaplerznej o odmiennej ikonografii. Wokół tego drugiego obrazu skupiali się członkowie Arcybractwa Szkaplerza Świętego istniejącego prawdopodobnie od XVI wieku. Można przypuszczać, ze względu na podjęty temat, że drzeworyt został raczej wykonany w Krakowie lub okolicach, a nie Płazowie, jak podaje Józef Grabowski w "Ludowych obrazach drzeworytniczych". Kieszkowski datuje deskę na 1. połowę XIX wieku, a pierwowzór znajduje w obrazie w kaplicy oo. karmelitów przy kościele św. Szczepana na Piasku, odnosząc się tym samym do skomplikowanej rzeczywistości XIX.wiecznego Krakowa. Parafia przy kościele św. Szczepana została bowiem zlikwidowana w XVIII wieku i jej przejściowe istnienie Na Piasku stanowi ciekawy epizod w dziejach krakowskiego konwentu.
fotografia: Duda, Tadeusz , 2011
obiekty związane:
5000000030 teka grafik Teka Łazarskiego w Bibliotece Jagiellońskiej
5000000292 odbitka graficzna Matka Boska Szkaplerzna
opracowanie dokumentu: Mosio, Grażyna, 2012.11.29,
instytucja: Muzeum Etnograficzne im. Seweryna Udzieli w Krakowie
.
.
Moja galeria / Loguj
Login
Hasło
Midas Browser
Powered by Midas Browser ©