BAZA
DRZEWORYTÓW

Baza Danych

00001321
materiał (podłoża): papier
technika: drzeworyt wzdłużny
tech. zdobnicza: kolorowanie
wymiary: 35,1 x 27,2 cm
miejsce powstania: Warszawa miejsce pozyskania: Gdańsk
datowanie klocka drzeworytniczego: 1751-1800 datowanie odbitki: 1921
opis: Kompozycja ujęta w prostokąt stojący, przedstawiająca owalny feretron na trapezowej podstawie, z wizerunkiem Matki Boskiej z Dzieciątkiem z Różanegostoku. Matka Boska w typie Hodegetrii (lustrzane odbicie)ukazana jest w półpostaci, trzyma na prawej ręce małego Jezusa, a lewą na Niego wskazuje. Dzieciątko Jezus lewą ręką błogosławi, prawą podtrzymuje księgę. Głowy obu postaci otoczone nimbami i zwieńczone koronami. Feretron ozdobiony jest wijącym się ornamentem roślinnym i zwieńczony zamknięta koroną. Na podstawie feretronu wiązany monogram maryjny. Nad nim po dwie uskrzydlone główki aniołków. Po bokach kompozycji kolumny stanowiące obramienie, w górze obłoki. Dołem niezrozumiały napis.Odbitka kolorowana w tonacji: jasnego różu, fioletu, pomarańczu, zieleni, i żółci.Rewers: pieczęć "26".
motyw ikonograficzny: aureola , Dzieciątko Jezus , feretron , kolumna , korona , księga , Najświętsza Maria Panna , putto
stan zachowania: dobry
napisy i znaki: ATRONKOR:OZANO:AES:POYASI , (u dołu) MARYA , (na podstawie feretronu)
numer inwentarza: Gr. Al. 4074 (26)
uwagi: Kieszkowski datuje klocek drzeworytniczy z którego wykonano odbitkę na drugą połowę XVIII wieku, a nieznanego autora klocka określa mianem "Mistrz Stygmatyzacji św. Franciszka" (rzekomego autora innych drzeworytów z Teki Łazarskiego, 1921). Słynący łaskami obraz Matki Boskiej z Różanegostoku - pierwowzór drzeworytu, namalowany został w 1652 roku przez malarza w Grodnie Jana Szrettera, i z początku należał do rodziny Tyszkiewiczów. Wkrótce jako słynący cudami, trafił do kaplicy w Różanymstoku , a po latach spoczął w nowej świątyni. W XVIII wieku szerzeniem kultu zajmowali się ojcowie dominikanie. Cudowny wizerunek popularyzowany był między innymi za pośrednictwem grafik. Autorem jednej z nich był wileński rytownik Jan Onufry Piotrowski (zbiory Muzeum Narodowego w Warszawie, Gr. Pol. 4140). Po rozbiorach i kasacie zakonu dominikanów sanktuarium przeszło w ręce prawosławnych. Obraz w sierpniu 1915 roku, w obliczu zagrożenia działaniami wojennymi, został wywieziony w głąb Rosji i już nie powrócił do Polski (prawdopodobnie trafił do klasztoru w Połocku). W Różanymstoku umieszczono w 1929 roku kopię wizerunku Matki Boskiej Różanostockiej, namalowaną w firmie Włodzimierza Tura w Warszawie. Obraz ten został ukoronowany papieskimi koronami w 1981 r. Drzeworyt pochodzi z teki, która w latach 1945-1975 trafiła do Biblioteki Gdańskiej.
literatura: Kieszkowski, Zwięzły katalog wystawy dawnych drzeworytów ludowych, 1921, s. 28, nr 30 Jacher-Tyszkowa, Polska grafika ludowa, 1970, s. 33 nota 130, fot. 144 s. 199 (dot. podobnej odbitki w Bibliotece Jagiellońskiej)
fotografia: Mikrofilm-Center , 2015
obiekty związane:
5000001293 teka grafik Teka Łazarskiego w Bibliotece Gdańskiej Polskiej Akademii Nauk w Gdańsku
opracowanie dokumentu: Skoczeń-Marchewka, Beata, 2016.10.24,
instytucja: Muzeum Etnograficzne im. Seweryna Udzieli w Krakowie
.
.
Moja galeria / Loguj
Login
Hasło
Midas Browser
Powered by Midas Browser ©