BAZA
DRZEWORYTÓW

Baza Danych

00000618
materiał (podłoża): papier
technika: drzeworyt wzdłużny
wymiary: 33 x 26,4 cm
miejsce powstania: Warszawa
datowanie klocka drzeworytniczego: po 1861?-1911ante? datowanie odbitki: 1921
opis: Drzeworyt przeznaczony do sklejenia z trzema odbitymi z innych klocków drzeworytniczych i otrzymania większej kompozycji. W pełnej wersji zajmuje miejsce u dołu po lewej stronie, zob. np. S/155/B/5/MT. Odbitka przedstawia scenę szczęśliwej śmierci. Na łożu spoczywa konający, któremu towarzyszy anioł wyciągający do niego rękę. Po prawej wyobrażono anioła prowadzącego za rękę postać dziecka (?), albo duszę ukazaną w tej postaci (?). Nad sceną widnieją gwiazdy układające się w łagodny łuk, powyżej Duch Święty pod postacią opromienionej gołębicy, adorowany przez dwa putta unoszące się po bokach. Górny brzeg grafiki podkreślają obłoki. Po lewej i u dołu znajduje się bogaty ornament roślinny z licznymi stylizowanymi kwiatami. Pod wizerunkiem człowieka na łożu śmierci widnieje dwuwierszowa inskrypcja, zaś niżej ciągnie się pas z kolejną inskrypcją o większej czcionce.
motyw ikonograficzny: anioł , aureola , dziecko , Gołębica Ducha Świętego , gwiazda , łóżko , mężczyzna , ornament roślinny , scena rodzajowa , śmierć
stan zachowania: dobry
napisy i znaki: CZIESLIWA.SMERTI PA(...) ZŁAIKIMA. BŁAIWISTES , (pod wizerunkiem konającego) ABROZDAS. SZWENCZIAWSE , (w dolnej części kompozycji)
numer inwentarza: Gr 3641/27
uwagi: Kieszkowski datuje klocki, z których odciśnięto drzeworyt na lata po 1853 roku i wiąże powstanie kompozycji z ukazem "trzeźwości", wprowadzonym przez Murawiewa w 1853 roku. Według P. Galaune klocek pochodzi z warsztatu Aleksandrasa Vinkusa (1832-1912). Prawdopodobnie wykonany został przez samego Vinkusa (informację taką uzyskał Galaune m.in. od dzieci artysty). Z tego warsztatu pochodzą dwa zestawy niemal identycznych matryc. Opisywany drzeworyt pochodzi najprawdopodobniej z późniejszego zestawu klocków. Bezpośrednim wzorem dla drzeworytu była litografia, którą publikuje P. Galaune (il. 2). Najprawdopodobniej wykonana została w Niemczech na zamówienie biskupa Valančiusa przez firmę "Ochmigke i Rimcshneidera". W tece Łazarskiego odwrócona została kolejność górnych przedstawień. Zarówno na litografii, będącej pierwowzorem jak i na innych drzeworytach wizerunek Matki Boskiej Bolesnej umieszczony jest w lewej, górnej części kompozycji a krzyż z sercem i kotwicą z prawej. Zdaniem Kieszkowskiego napisy na drzeworycie podane są w dialekcie żmudzkim. Autor tłumaczy je w następujący sposób: "Szczęśliwa śmierć, dzięki utrzymaniu trzeźwości"(przy dobrej śmierci), zaś niższy stanowi część dłuższej inskrypcji, zob. Gr 3641/29: "Obraz Najszczęśliwszej... (niewidoczny ciąg dalszy oznacza: P.M. Trzeźwości).
fotografia: Dąbrowska, Krystyna , 2012
obiekty związane:
5000000552 teka grafik Teka Łazarskiego w Bibliotece Uniwersyteckiej w Warszawie
5000000617 odbitka graficzna Na pamiątkę wprowadzenia ruchu trzeźwości - fragment: Wiara, Nadzieja, Miłość
opracowanie dokumentu: Skoczeń-Marchewka, Beata, 2012.12.29,
instytucja: Muzeum Etnograficzne im. Seweryna Udzieli w Krakowie
.
.
Moja galeria / Loguj
Login
Hasło
Midas Browser
Powered by Midas Browser ©