BAZA
DRZEWORYTÓW

Baza Danych

00000745
materiał (podłoża): papier
technika: drzeworyt wzdłużny
wymiary: 35,8 x 27 cm
datowanie klocka drzeworytniczego: 1757? datowanie odbitki drzeworytniczej: około 1850
opis: Kompozycja w kształcie prostokąta stojącego ukazująca na pierwszym planie grupę złożoną z kroczącego pośrodku Jezusa, przedstawionego jako chłopiec i idących po bokach, archaniołów Michała oraz Rafała. Jezus z głową w promienistej aureoli, lewą ręką błogosławi. W prawej wzniesionej ręce trzyma chorągiew z wpisanymi w krzyż maltański symbolami jego pięciu ran: sercem pośrodku krzyża, dłońmi i stopami pomiędzy jego ramionami. Na ramionach krzyża widnieją litery, nie tworzące czytelnej inskrypcji. Archaniołowie mają rozpostarte skrzydła i głowy w kolistych aureolach. Archanioł po lewej stronie kompozycji gra na flecie poprzecznym. Archanioł po prawej ma bęben wsparty na lewym biodrze, zawieszony na poprzecznym pasie przerzuconym przez ramię. W prawej wzniesionej ręce trzyma jedną pałeczkę, drugą uderza w bęben. Postacie mają włosy do ramion z zaznaczonymi kędziorami, są odziane w długie szaty przepasane w talii i ukazujące bose stopy stąpające po nierównym terenie z kępami liści. Po prawej stronie nad archaniołem z bębnem widnieje zakapturzona postać w długiej szacie niosąca krzyż o ramionach przewiązanych sznurem ze zwisającymi chwastami. Po lewej stronie wznosi się drzewo o grubym pniu i trzech konarach z kępami liści. Poniżej, w głębi jest ukazany kościół z dwoma wieżami. U dołu kompozycji na poziomym pasie widnieje nieukończona inskrypcja w czterech wierszach, w ostatnim tylko trzy litery - początek dalszej części napisu. Dolny brzeg – gładki, czarny.
motyw ikonograficzny: anioł , aureola , bęben , chorągiew , Chrystus , drzewo , flet , gest błogosławieństwa , kościół , krzyż , Pięć ran Chrystusa , sznur , święty Michał Archanioł , święty Rafał Archanioł
stan zachowania: dobry
napisy i znaki: WYSZED PANIEZVS NAWERBVNEK S MICHAŁEM I S RAFALEM KTO OCHOCZY DOBOIV PRZECIWKO CHARDEMV CZARTV ISWIATV BARZO NIEWS TYDLIWEMU ZAWERBUIESIE PODMOIE CHOROGIEW RAN KRWAWYCH ZRU , (u dołu kompozycji) IRO MEE TAG , (na ramionach krzyża na chorągwi)
numer inwentarza: ECT.3139
uwagi: Drzeworyt pochodzi z kolekcji Józefa Gwalberta Pawlikowskiego (1793-1852)- mecenasa sztuki i kolekcjonera, działacza gospodarczego i politycznego, syna założyciela zbiorów sztuki w Medyce, które sam znacznie powiększył. Wśród różnorodnych zbiorów J. G. Pawlikowskiego znalazła się również unikatowa kolekcja 143 drzeworytów ludowych. Stanowi ona niezwykle cenny i pionierski zasób, a jej twórca należy do pierwszych zbieraczy, który – gromadząc „starożytności ojczyste” – umiał skierować uwagę na niedoceniane przez jemu współczesnych prace ludowych i prowincjonalnych artystów. Tworzona była od lat 30. do 50. XIX wieku, czyli w okresie, kiedy działali ostatni już drzeworytnicy, wykonujący swe usługi dla ludności wiejskiej. Tworząc kolekcję ludowych drzeworytów, Pawlikowski korzystał z pomocy Kajetana Wincentego Kielisińskiego (1810-1849), rysownika i rytownika, przez pewien czas opiekuna zbiorów medyckich. W czasie swoich wędrówek po Galicji, Mazowszu, Lubelszczyźnie czy Wielkopolsce nabywał on grafiki między innymi od drzeworytników i sprzedawców dewocjonaliów. Kilka drzeworytów ludowych pozyskanych zostało także przez Teofila Żebrawskiego w latach 1845-1851, również współpracującego z Pawlikowskim, który cały swój zbiór w 1849 roku przeniósł z Medyki do Lwowa. W 1921 roku spuścizna po Józefie Gwalbercie Pawlikowskim, trafiła do Zakładu Narodowego im. Ossolińskich we Lwowie, przekazana tam przez wnuka, Jana Pawlikowskiego. Po II wojnie pozostałe we Lwowie zbiory weszły w skład Biblioteki Akademii Nauk USRR, która po odzyskaniu niepodległości przez Ukrainę przemianowana została na Lwowską Narodową Naukową Bibliotekę Ukrainy im. Wasyla Stefanyka. Drzeworyty ludowe przechowywane są w Oddziale Sztuki Biblioteki, w Pałacu Baworowskich we Lwowie. Odbitka o dawnym numerze inwentarza: 1251/30, z dwustronnego klocka drzeworytniczego znajdującego się obecnie w Muzeum Etnograficznym im. S. Udzieli w Krakowie, nr inw. 36418/MEK.
fotografia: Merduch, Jurij , 2013
obiekty związane:
5000000057 odbitka graficzna z klocka drzeworytniczego dwustronnego Werbunek Chrystusa
5000000055 klocek drzeworytniczy dwustronny Werbunek Chrystusa
opracowanie dokumentu: Mosio, Grażyna, 2013.08.06,
instytucja: Muzeum Etnograficzne im. Seweryna Udzieli w Krakowie
.
.
Moja galeria / Loguj
Login
Hasło
Midas Browser
Powered by Midas Browser ©